# QUY ĐỊNH VỀ MUA BÁN, SỬ DỤNG VÀ TỒN TRỮ HÓA CHẤT, DUNG MÔI *(Căn cứ Luật Hóa chất 2025 (69/2025/QH15), Nghị định 25/2026/NĐ-CP, Nghị định 26/2026/NĐ-CP, Nghị định 24/2026/NĐ-CP, Thông tư 01/2026/TT-BCT, Thông tư 02/2026/TT-BCT)* --- ## PHẦN A — HƯỚNG DẪN NỘI BỘ ### Quy trình mua bán, sử dụng, tồn trữ hóa chất, dung môi tại nhà máy --- ### I. MUA BÁN HÓA CHẤT, DUNG MÔI #### 1. Nguyên tắc chung - Chỉ được mua bán hóa chất, dung môi từ các nhà cung cấp có đầy đủ **Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất/kinh doanh hóa chất** (theo Nghị định 26/2026/NĐ-CP). - Hóa chất có điều kiện: yêu cầu nhà cung cấp có Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất/kinh doanh do cơ quan có thẩm quyền cấp. - Hóa chất cần kiểm soát đặc biệt (Nhóm 1, 2): phải có Giấy phép xuất/nhập khẩu do Bộ Công Thương hoặc UBND cấp tỉnh cấp. #### 2. Hồ sơ mua hóa chất Mỗi lần nhập hóa chất, dung môi phải có đầy đủ: - **Hóa đơn thương mại** (bản gốc + bản dịch tiếng Việt có xác thực) - **Phiếu an toàn hóa chất (SDS/MSDS)** bằng tiếng Việt - **Giấy chứng nhận xuất xứ (CO)** nếu nhập khẩu - **Phiếu kiểm nghiệm** (nếu có yêu cầu) #### 3. Khai báo và thông quan - Hóa chất thuộc **Chương 28, 29 HS** phải khai báo trên Cơ sở dữ liệu chuyên ngành hóa chất trước khi thông quan. - **Miễn khai báo**: nhập khẩu <10 kg/hóa đơn; nhập khẩu <1 kg hóa chất mới để thử nghiệm. - Hóa chất cần kiểm soát đặc biệt trong sản phẩm sơn, dung môi có nồng độ <5% (Nhóm 2) hoặc <1% (Nhóm 1) được **miễn giấy phép**. - Sơn, mực in, keo dán gia dụng được miễn trừ giấy phép theo quy định. #### 4. Kiểm soát nhà cung cấp - Lập danh sách nhà cung cấp được phê duyệt (Approved Supplier List) - Yêu cầu nhà cung cấp cập nhật SDS định kỳ - Lưu hồ sơ mua hàng tối thiểu **3 năm** --- ### II. SỬ DỤNG HÓA CHẤT, DUNG MÔI #### 1. Yêu cầu về nhân sự - Người phụ trách an toàn hóa chất tại cơ sở sản xuất sơn phải có **trình độ từ trung cấp hóa học trở lên** (theo Phụ lục III Nghị định 25/2026/NĐ-CP). - Tất cả người lao động tiếp xúc với hóa chất phải qua **huấn luyện an toàn hóa chất**: - Nhóm 1 (quản lý): 08 giờ/lần - Nhóm 2 (giám sát an toàn, thủ kho): 08 giờ/lần - Nhóm 3 (công nhân trực tiếp): 08 giờ/lần - Hiệu lực: **2 năm**, huấn luyện lại 50% thời gian - Lưu hồ sơ huấn luyện tối thiểu **3 năm** #### 2. Quy trình sử dụng an toàn - Phải có **Quy trình kiểm soát hóa chất nguy hiểm trong quá trình sản xuất** bao gồm: - **Giám sát thành phần, hàm lượng hóa chất nguy hiểm trong nguyên liệu đầu vào** - **Giám sát phát thải trong quá trình sản xuất** - **Giám sát thành phần, hàm lượng trong sản phẩm cuối** - **Không làm thất thoát hóa chất nguy hiểm** - Có **nội quy an toàn hóa chất** tại nơi làm việc - Có **biển báo nguy hiểm** phù hợp với mức độ nguy hiểm: - Mã nhận dạng hóa chất - Hình đồ cảnh báo, từ cảnh báo - Cảnh báo nguy cơ #### 3. Thiết bị bảo hộ cá nhân (PPE) - Trang bị đầy đủ PPE phù hợp với từng loại hóa chất/dung môi - PPE phải đáp ứng quy định về an toàn lao động - Bảo trì, thay thế PPE định kỳ #### 4. Sử dụng dung môi - Dung môi phải được sử dụng trong **khu vực thông gió tốt** hoặc có hệ thống hút khí thải - Không sử dụng dung môi gần nguồn lửa (nhiều dung môi có điểm chớp cháy thấp) - Dung môi thải phải được thu gom riêng, không đổ vào cống rãnh --- ### III. TỒN TRỮ HÓA CHẤT, DUNG MÔI #### 1. Yêu cầu về kho chứa - Nhà xưởng, kho chứa phải đạt tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn hóa chất. - Phải có **Hệ thống PCCC** theo quy định pháp luật. - Phải có **bảng nội quy an toàn hóa chất** và **biển báo nguy hiểm** tại kho. - Phải có **trang thiết bị, phương tiện ứng phó sự cố** phù hợp với đặc tính nguy hiểm của hóa chất tồn trữ. - Phải có **Kế hoạch phòng ngừa, ứng phó sự cố hóa chất** được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt (hoặc Biện pháp phòng ngừa do tổ chức ban hành). #### 2. Phân loại và sắp xếp - Hóa chất phải được **phân khu, sắp xếp theo tính chất** của từng loại: - Không bảo quản chung hóa chất có khả năng phản ứng với nhau - Không bảo quản chung hóa chất có yêu cầu PCCC khác nhau trong cùng khu vực - Phân loại theo nhóm nguy hiểm: - Chất dễ cháy (dung môi hữu cơ, xăng, acetone...) - Chất ăn mòn (acid, kiềm) - Chất độc - Chất oxy hóa #### 3. Yêu cầu về bao bì, thùng chứa - Bao bì phải **kín, bền, không rò rỉ**, chịu được tác động lý hóa của hóa chất và thời tiết. - **Ghi nhãn đầy đủ, rõ ràng, dễ đọc** — nhãn phải có độ bền cao, không bị tẩy xóa. - **Bao bì cũ**: - Phải được bảo quản riêng - Kiểm tra và làm sạch tuyệt đối trước khi nạp hóa chất mới (tránh phản ứng gây cháy nổ) - Bao bì không tái sử dụng phải xử lý như chất thải #### 4. Khoảng cách an toàn - Thiết lập **khoảng cách an toàn** từ khu vực tồn trữ đến: - Khu dân cư - Công trình công cộng - Di tích lịch sử - Nguồn nước sinh hoạt - Nghiêm cấm xây dựng nhà máy trong phạm vi khoảng cách an toàn đã quy định. #### 5. Sổ sách theo dõi - Lập **sổ theo dõi sản xuất, nhập khẩu, sử dụng, tồn trữ hóa chất**. - Ghi chép: - Tên hóa chất, mã CAS, số UN - Khối lượng tồn trữ lớn nhất tại một thời điểm - Ngày nhập/xuất - Người chịu trách nhiệm #### 6. Ngưỡng tồn trữ phải xây dựng Kế hoạch ứng phó sự cố - Có ít nhất 01 hóa chất thuộc Bảng A hoặc hỗn hợp thuộc Bảng B (Phụ lục IV Nghị định 24/2026/NĐ-CP) với khối lượng ≥ ngưỡng quy định. - Hoặc tổng tỉ lệ: qx1/QUX1 + qx2/QUX2 + ... ≥ 1 --- ### IV. DIỄN TẬP ỨNG PHÓ SỰ CỐ 1. Xây dựng kịch bản tổng thể 2. Xây dựng bài tập thực hành 3. Tập luyện, hợp luyện 4. Tổ chức diễn tập 5. Tổng kết, rút kinh nghiệm 6. Lập báo cáo 7. Cập nhật hồ sơ diễn tập lên Cơ sở dữ liệu chuyên ngành hóa chất 8. **Lưu trữ hồ sơ diễn tập tối thiểu 03 năm** --- ### V. BÁO CÁO ĐỊNH KỲ - **Báo cáo tình hình hóa chất hàng năm**: hạn chót **15/02**, qua https://chemicaldata.gov.vn - **Hóa chất mới**: báo cáo định kỳ trong **5 năm** kể từ khi đăng ký - **Khai báo hóa chất nguy hiểm trong sản phẩm**: trước khi lưu thông trên thị trường --- ## PHẦN B — TỔNG HỢP QUY ĐỊNH PHÁP LUẬT ### Các văn bản pháp luật điều chỉnh | STT | Văn bản | Hiệu lực | Nội dung chính | |-----|---------|----------|----------------| | 1 | Luật Hóa chất 2025 (69/2025/QH15) | 01/01/2026 | Khung pháp lý tổng thể về hóa chất | | 2 | Nghị định 24/2026/NĐ-CP | 17/01/2026 | Danh mục hóa chất (Phụ lục I-IV) | | 3 | Nghị định 25/2026/NĐ-CP | 17/01/2026 | Phát triển CN hóa chất, an toàn an ninh hóa chất | | 4 | Nghị định 26/2026/NĐ-CP | 17/01/2026 | Quản lý hoạt động hóa chất, hóa chất trong sản phẩm | | 5 | Thông tư 01/2026/TT-BCT | 20/01/2026 | Biểu mẫu, thủ tục hành chính hóa chất | | 6 | Thông tư 02/2026/TT-BCT | 20/01/2026 | Phòng ngừa, ứng phó sự cố hóa chất | ### Phân nhóm hóa chất theo mức độ quản lý | Nhóm | Đặc điểm | Giấy phép yêu cầu | |------|----------|-------------------| | Hóa chất có điều kiện | Sản xuất/kinh doanh cần đáp ứng điều kiện | Giấy chứng nhận đủ điều kiện | | Hóa chất cần KS đặc biệt Nhóm 1 | Nguy hiểm cao | Giấy phép (Bộ Công Thương) | | Hóa chất cần KS đặc biệt Nhóm 2 | Nguy hiểm trung bình | Giấy phép (UBND tỉnh) | | Hóa chất cấm | Cực kỳ nguy hiểm | Giấy phép (Thủ tướng) | | Hóa chất mới | Chưa có trong danh mục VN | Đăng ký (Bộ Công Thương) | ### Các mốc thời gian quan trọng - **31/12/2026**: Hạn cuối xây dựng Kế hoạch phòng ngừa, ứng phó sự cố hóa chất (cho các đối tượng tại điểm b) - **01/07/2026**: Bắt đầu tiếp nhận hồ sơ cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện hoạt động dịch vụ tồn trữ hóa chất - **31/12/2026**: Miễn xuất trình Giấy phép XNK cho hóa chất kiểm soát đặc biệt mới bổ sung - **31/12/2027**: Hạn cuối Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất, kinh doanh hóa chất cũ được sử dụng --- ## PHẦN C — CHECKLIST TUÂN THỦ CHO DOANH NGHIỆP SƠN ### 1. Nhân sự - [ ] Đã bổ nhiệm người phụ trách an toàn hóa chất (trình độ ≥ trung cấp hóa học) - [ ] Đã tổ chức huấn luyện an toàn hóa chất cho: - [ ] Nhóm 1 (quản lý): 08 giờ - [ ] Nhóm 2 (giám sát, thủ kho): 08 giờ - [ ] Nhóm 3 (công nhân): 08 giờ - [ ] Hồ sơ huấn luyện lưu trữ đầy đủ (≥ 03 năm) - [ ] Lịch huấn luyện định kỳ (2 năm/lần) ### 2. Kho chứa & Nhà xưởng - [ ] Kho chứa đạt quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn hóa chất - [ ] Hệ thống PCCC đạt yêu cầu - [ ] Bảng nội quy an toàn hóa chất tại kho và nơi sản xuất - [ ] Biển báo nguy hiểm đầy đủ (hình đồ, từ cảnh báo, cảnh báo nguy cơ) - [ ] Trang thiết bị ứng phó sự cố đúng và đủ theo kế hoạch - [ ] PPE đầy đủ chủng loại và số lượng - [ ] Khoảng cách an toàn đảm bảo ### 3. Phân loại & Sắp xếp hóa chất - [ ] Phân khu hóa chất theo tính chất (dễ cháy, ăn mòn, độc hại...) - [ ] Không để chung hóa chất có khả năng phản ứng nguy hiểm - [ ] Bao bì, thùng chứa kín, bền, ghi nhãn đầy đủ - [ ] Sổ theo dõi tồn trữ cập nhật đầy đủ ### 4. Hồ sơ pháp lý - [ ] Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất/kinh doanh hóa chất có điều kiện (nếu có) - [ ] Kế hoạch phòng ngừa, ứng phó sự cố hóa chất đã được phê duyệt (hoặc Biện pháp đã ban hành) - [ ] Phiếu an toàn hóa chất (SDS) tiếng Việt cho tất cả hóa chất sử dụng - [ ] Hồ sơ mua bán, nhập khẩu lưu trữ đầy đủ ### 5. Mua bán & Nhập khẩu - [ ] Nhà cung cấp có Giấy chứng nhận đủ điều kiện hợp lệ - [ ] Khai báo hóa chất trước thông quan (nếu thuộc Chương 28, 29) - [ ] Công bố mục đích sử dụng hóa chất kiểm soát đặc biệt (trước 30 ngày kể từ khi sử dụng lần đầu) - [ ] Công bố hàm lượng hóa chất nguy hiểm trong sản phẩm sơn trước khi lưu thông ### 6. Báo cáo & Lưu trữ - [ ] Báo cáo tình hình hóa chất hàng năm trước 15/02 - [ ] Lưu hồ sơ mua bán, huấn luyện, diễn tập, báo cáo tối thiểu 03 năm - [ ] Đăng ký, cập nhật dữ liệu trên Cơ sở dữ liệu chuyên ngành hóa chất ### 7. Diễn tập & Ứng phó - [ ] Đã tổ chức diễn tập ứng phó sự cố hóa chất - [ ] Báo cáo diễn tập lưu trữ (≥ 03 năm) - [ ] Trang thiết bị ứng phó sự cố kiểm tra định kỳ ### 8. Dung môi đặc thù - [ ] Dung môi dễ cháy được bảo quản trong tủ/kho chống cháy nổ - [ ] Khu vực sử dụng dung môi có thông gió/hút khí thải - [ ] Dung môi thải được thu gom riêng, xử lý đúng quy định - [ ] Kiểm soát điểm chớp cháy, giới hạn nổ của dung môi - [ ] SDS của dung môi được niêm yết tại nơi sử dụng --- *Tài liệu tham khảo: Luật Hóa chất 69/2025/QH15, Nghị định 24/2026/NĐ-CP, Nghị định 25/2026/NĐ-CP, Nghị định 26/2026/NĐ-CP, Thông tư 01/2026/TT-BCT, Thông tư 02/2026/TT-BCT.* *Ngày cập nhật: 10/06/2026*